DIMM (Dual In-line Memory Module) to podłużna kość pamięci RAM, którą wkładasz pionowo w gniazdo na płycie głównej komputera stacjonarnego. „Dual in-line” oznacza, że styki po obu stronach laminatu są niezależne — w przeciwieństwie do starszego SIMM, gdzie piny po obu stronach były ze sobą zwarte. Dzięki temu DIMM obsługuje 64-bitową szynę danych i jest dziś domyślnym formatem pamięci w pecetach i serwerach.
Na module siedzą układy DRAM, a całością steruje kontroler pamięci wbudowany w procesor (kiedyś był w mostku północnym). Gdy CPU potrzebuje danych, adresuje konkretne komórki w kościach DRAM, a te zwracają zawartość po szynie. Kluczowy detal: każdy standard ma inne wycięcie (notch) w innym miejscu listwy styków i inną liczbę pinów — 240 dla DDR3, 288 dla DDR4 i DDR5. To celowe zabezpieczenie: DDR4 fizycznie nie wejdzie w slot DDR5, więc nie podłączysz złego napięcia. W laptopach spotkasz mniejszego kuzyna — SO-DIMM — ale to wciąż ta sama rodzina.
Przykład z praktyki
Chcesz sprawdzić, co masz wpięte, bez rozkręcania obudowy. Na Linuksie odpalasz:
sudo dmidecode --type memory
W odpowiedzi zobaczysz pola Form Factor: DIMM, Type: DDR4, Speed, rozmiar każdej kości oraz które sloty są obsadzone, a które puste. Na Windowsie ten sam efekt da wmic memorychip get albo zakładka Pamięć w Menedżerze zadań. Dla CLI w PowerShellu masz Get-CimInstance Win32_PhysicalMemory.
Częste błędy i mity
- Wciskanie na siłę — jeśli moduł nie wchodzi, to nie znaczy, że trzeba mocniej. Najpewniej masz zły standard albo odwróconą kość. Sprawdź notch.
- Mieszanie modułów byle jak — żeby działał dual channel, kości wkładasz w sloty tego samego koloru (zwykle A2 i B2, nie sąsiednie). Zajrzyj do instrukcji płyty.
- „Włożyłem RAM, a działa wolno” — bo nie włączyłeś profilu XMP/EXPO w BIOS-ie. Bez niego moduły jadą na bazowym, wolniejszym taktowaniu JEDEC.
- DIMM to format modułu, a nie typ pamięci. DDR4 i DDR5 to różne generacje DRAM, obie w obudowie DIMM.
Pojęcia powiązane
RAM, DRAM, SDRAM, DDR4, DDR5, SO-DIMM (wersja do laptopów), SIMM (poprzednik), dual channel, XMP/EXPO, kontroler pamięci, płyta główna.